Sophie Hospers - Waardig verschillen?

Inclusie gaat over: erbij horen, meedoen (en dus op elkaar willen lijken) en ook jezelf zijn, anders zijn (en dus een beetje willen verschillen). Inclusie gaat over het individu, én over de groep.

Vanuit het perspectief van het individu wordt, binnen onderwijs en zorg inclusie vaak vertaald als: optimale kansen voor ieder kind (denk aan gepersonaliseerd onderwijs, maatwerk bieden binnen passend onderwijs). Dan wil je zoveel mogelijk aangepaste zorg in iedere klas bieden, om ieder kind daar ‘tot volle bloei’ te laten komen. Ieder kind benut haar/zijn volle potentieel.

Vanuit het perspectief van de groep betekent inclusie: we hoeven niet allemaal hetzelfde te zijn of te doen, variatie hoort erbij, hoe houden we dat een beetje leefbaar met elkaar? We hoeven ook niet allemaal sterspeler te worden, of de beste van de klas. Die gedachte komt terug in woorden als: ‘normaliseren en demedicaliseren’. Vallen en opstaan hoort bij het leven, met iedereen ‘is wel eens wat’, dus laten we niet van ieder probleem een zorgvraag maken.

Als we niet oppassen (en dat hebben we niet gedaan) wordt dit een giftige cocktail: ieder kind optimale kansen, geeft ieder kind recht op maximale zorg. Maar omdat we ‘normaliseren’, krijg je niet waar je recht op hebt… (Hoe) kun je verschillen laten bestaan, zelfs omarmen, zonder verwaarlozend te zijn?

Ik zal het dilemma verder uitrafelen en toelichten, en kom ook met een (begin van) een alternatief.

Biografie Sophie Hospers:

Sophie Hospers is filosoof en historica, specialist in jeugdzorg. Ze werkt momenteel onder andere als Programmanager voor de Associatie Wijkteams (zie Associatie Wijkteams), die als doel heeft het samen leren en verbeteren met het oog op de transformatiedoelen te versterken; en als procesbegeleider bij jeugdhulpaanbieders in Amsterdam, ten behoeve van een gezamenlijk vormgegeven specialistisch aanbod. Sophie heeft een brede achtergrond in de jeugdzorg, als professional, adviseur, manager, coach, beleidsmedewerker en onderzoeker, met soms een klein uitstapje naar onderwijs of het sociaal domein. Sinds 2017 doet zij dat vanuit Partners in Jeugdbeleid.  De verschillende publicaties zijn hier (Publicaties – Partners in Jeugdbeleid) te vinden.

Haar filosofische invalshoek in combinatie met de brede praktijkervaring, en een oorspronkelijke blik, maakt dat zij taaie kwesties op een verfrissende wijze over het voetlicht weet te brengen.